Voor wie is het verplicht?
Het Besluit digitale toegankelijkheid overheid (Bdto) geldt voor alle overheidsinstanties in Nederland. Hieronder vallen staats-, regionale en lokale overheidsinstanties, publiekrechtelijke instellingen en bepaalde samenwerkingsverbanden. Voor de leesbaarheid spreken we op deze website over overheidsorganisaties. De officiële term is overheidsinstantie.
Staats-, regionale en lokale overheidsinstanties
Deze categorie omvat overheidsinstanties die behoren tot het Rijk, waterschappen, provincies en gemeenten. Een compleet overzicht van deze organisaties is te vinden in het Register van Overheidsorganisaties.
Publiekrechtelijke instellingen
Publiekrechtelijke instellingen zijn organisaties die aan alle volgende voorwaarden voldoen:
- ze zijn opgericht om te voorzien in behoeften van algemeen belang die niet industrieel of commercieel zijn;
- ze hebben rechtspersoonlijkheid,
- en ze worden voor het grootste deel door staats-, regionale of lokale overheidsinstanties of andere publiekrechtelijke lichamen gefinancierd,
- of hun beheer staat onder toezicht van deze instanties of lichamen,
- of zij hebben een bestuurs-, leidinggevend of toezichthoudend orgaan waarvan de leden voor meer dan de helft door de staat, de regionale of lokale overheidsinstanties of andere publiekrechtelijke instellingen zijn aangewezen.
De exacte definitie staat in de Europese richtlijn 2014/24, de Europese aanbestedingswet. Het kan complex zijn om vast te stellen of een organisatie een publiekrechtelijke instelling is. Hiervoor is juridische expertise nodig, inclusief kennis van eerdere rechterlijke uitspraken (jurisprudentie). Relevante jurisprudentie is te vinden op de website van Pianoo.
Samenwerkingsverbanden
Het besluit geldt ook voor samenwerkingsverbanden die bestaan uit één of meer overheidsinstanties of publiekrechtelijke instellingen en die zijn opgericht om te voorzien in behoeften van algemeen belang die niet industrieel of commercieel zijn. Samenwerkingsverbanden moeten zelf beoordelen of zij onder deze definitie vallen. Het is raadzaam om hierbij juridisch advies in te winnen.
Als duidelijk is dat het samenwerkingsverband onder het besluit valt, is het belangrijk om te weten wie verantwoordelijk is voor de toegankelijkheid. Dit voorkomt dubbel werk en onnodige kosten. De verantwoordelijkheid houdt in: Zorg dragen voor het toegankelijk maken en houden van de digitale diensten en het publiceren van de toegankelijkheidsverklaring. In de meeste gevallen ligt deze verantwoordelijkheid bij het samenwerkingsverband zelf. In onderstaand overzicht staat per samenwerkingsvorm wie verantwoordelijk is.
| Samenwerkingsvorm | Verantwoordelijk voor BDTO |
|---|---|
| Openbaar lichaam | Dagelijks bestuur |
| Bedrijfsvoeringsorganisatie | Bestuur |
| Gemeenschappelijk orgaan | Bestuur |
| Centrumgemeente | Gemandateerd bestuursorgaan centrumgemeente |
| Regeling zonder meer | Eén van de deelnemende overheden |
Voor wie is het niet verplicht?
De volgende (soorten) organisaties vallen niet onder het besluit:
- NGO’s, tenzij zij diensten verlenen in opdracht van overheidsorganisaties;
- Geprivatiseerde of private sectoren zoals vervoer, gas, water en post;
- Gezondheidszorg, die geen publiekrechtelijke organisaties zijn;
- Kinderdagverblijven, crèches en scholen. Let op: deze organisaties moeten hun essentiële online administratieve functies wél toegankelijk maken. Dat gaat bijvoorbeeld over het digitaal kunnen aanmelden van een leerling.
- Publieke media-instellingen, de NPO en de RPO, zoals bedoeld in artikel 1.1, eerste lid van de Mediawet 2008.
Private sector
Hoewel het Besluit digitale toegankelijkheid overheid specifiek geldt voor overheidsorganisaties, zijn er ook voor de private sector verplichtingen met betrekking tot (digitale) toegankelijkheid.
European Accessibility Act
Vanaf 28 juni 2025 is de European Accessibility Act (EAA) van kracht, oftewel richtlijn 2019/882. Op basis van deze wet moeten ook veel producten en diensten van private sector aan de toegankelijkheidseisen voldoen.